Hier komt tekst oid?
Reflectie & Theoretische onderbouwing “Leer -en ontwikkelomgeving”
Beantwoorden
Auteur archieven: marsl
Nieuw ontwerp “Portfolio” eerste leerjaar
Hier komt tekst
Differentieren met coach bespreken
(Podcast van lesbezoek) Evaluatie Skillslab dag+VO + Fontys orientatie…
Reflectie met Max Symposium-Congres-Online event
Theoretische onderbouwing/conclusie
Feedbackformulier Docent (Debbie)
zelfreflectie of verwerken in theoretische onderbouwing
Stagebegeleiding
Theoretische Onderbouwing stagebegeleiding: “De Eindstreep”
1. Reflectieve Dialoog & Betekenisvol Leren (Korthagen)
Binnen het beroepsonderwijs (zoals het Summa College) is reflectie de motor achter professionele ontwikkeling. Vraag 5 (“Wie was je toen je hier binnenstapte, wie ben je nu…”) legt direct de link met de Reflectiecyclus van Korthagen.
- Theorie: Korthagen stelt dat reflectie niet alleen over het handelen moet gaan (wat deed je?), maar juist over de persoon en diens identiteit (wie ben je?).
- Koppeling praktijk: Door de studenten in een interviewsetting te bevragen op hun transformatie (‘Toen vs. Nu’), stimuleer ik een diepere laag van zelfbewustzijn en professionele identiteitsontwikkeling. De podcastvorm zorgt ervoor dat dit geen administratieve verplichting wordt, maar een betekenisvolle dialoog.
2. Formative Assessment & Voortgangsgerichte Feedback (Hattie & Timperley)
Vraag 2 en 4 richten zich op de opdrachten en de eindpresentatie. Het feit dat ik als begeleider hier direct kort feedback aan toevoeg, sluit aan bij de principes van Formative Assessment (formatief evalueren).
- Theorie: Volgens Hattie en Timperley is effectieve feedback opgebouwd uit drie componenten: Feed up (waar ga ik naartoe?), Feed back (hoe doe ik het nu?) en Feed forward (wat is de volgende stap?).
- Koppeling praktijk: De podcast fungeert als een ‘Feed forward’-moment. Hoewel de stage erop zit, helpt de evaluatie de studenten om concrete leerpunten mee te nemen naar hun verdere loopbaan of studie (“wat is het meest reële leerpunt dat je meeneemt?”).
3. De Begeleidingsdriehoek & Sociaal-Constructivisme (Vygotsky)
Het script besteedt specifiek aandacht aan de samenwerking tussen de student, de dagelijkse begeleider (ik), de mentor (Max) en de proeve-afnemer (Freek). Dit raakt de kern van het sociaal-constructivisme.
- Theorie: Leren vindt plaats in interactie met de omgeving. Vygotsky spreekt over de Zone van Naaste Ontwikkeling, waarin een student groeit door de juiste ondersteuning (scaffolding) van experts om zich heen.
- Koppeling praktijk: Door in deel 3 en 4 expliciet met Max en Freek te reflecteren op de taakverdeling en het niveau, borg ik de kwaliteit van de begeleiding en examinering. Ik toon hiermee aan dat je als docent/begeleider in staat bent om een professioneel netwerk rondom de student te regisseren ten behoeve van diens leerproces.
4. Evaluatie van Eigen Pedagogisch-Didactisch Handelen
Voor mijn PDG is niet alleen de groei van de student van belang, maar juist ook mijn eigen groei als startend begeleider. Het script laat zien dat ik zelf me kwetsbaar en lerend opstel.
Koppeling praktijk: In vraag 3 en vraag 5 dwing ik de gasten (zowel studenten als collega’s) om feedback te geven op jmijn allereerste keer als dagelijks begeleider. Hiermee operationaliseer ik het PDG-criterium “onderzoeken en verbeteren van de eigen onderwijspraktijk”.
Theorie: Een professionele docent reflecteert continu op de eigen rol en de effectiviteit van de gekozen begeleidingsstijl (Kessels & Harrison: De lerende organisatie).
Op de foto met deze twee kanjers!
Expeditie – Les 06
21-05-2026 – Deze bijeenkomst stond in het teken van de professionele ontwikkeling van docenten, met een specifieke focus op formatief handelen, feedbackstrategieën en groepsdynamiek. De deelnemers deelden succeservaringen uit hun onderwijspraktijk en discussieerden over de ethische grenzen van het docentschap, zoals sociale interacties met studenten buiten de schoolcontext. Er werd geconcludeerd dat effectief onderwijs vraagt om een sterke samenhang tussen leerdoelen, activiteiten en toetsing, waarbij de focus ligt op het leerproces in plaats van op cijfers.
Succesmomenten in de onderwijspraktijk
• Succesmomenten in de onderwijspraktijk (check in – succesverhalen vertellen)
- Student 1 creëert direct vertrouwen bij onbekende studenten door contact te maken en duidelijkheid te scheppen.
- Student 2 ontving twee uitnodigingen voor bruiloften van studenten als blijk van waardering.
- Student 3 ondersteunde een student bij het professioneel communiceren met een docent over een conflict.
- Student 4 gaf een praktijkles EHBO op vrijdagmiddag waarbij studenten vroegen om extra oefentijd.
- Student 5 zag BPV-opdrachten die het vereiste niveau overstegen door toepassing in de eigen werkomgeving.
- Student 6 analyseerde de groepsdynamiek via een anonieme vragenlijst over motivatie en ideale docenteigenschappen.
Beroepsethiek en sociale grenzen
• Bart houdt werk en privé strikt gescheiden en bezoekt geen bruiloften van studenten.
• Jamie bezoekt bruiloften alleen als de volledige mentorklas aanwezig is.
• Deelnemers bespraken de ongemakkelijke situaties bij het tegenkomen van studenten tijdens carnaval op Stratumseind.
• De normen voor relaties tussen docenten en studenten zijn door de jaren heen aangescherpt.
• Professionele distantie blijft een punt van discussie binnen sociale beroepsopleidingen.
Effectieve leermethoden: Schrijven versus typen
• Onderzoek uit Texas (2016) toont aan dat fysiek schrijven effectiever is voor het onthouden van informatie dan typen.
• Typen wordt vaak een mechanische vaardigheid waarbij de inhoudelijke verwerking achterblijft.
• Schrijven in eigen woorden dwingt de student tot actieve verwerking van de stof.
• Docenten wordt geadviseerd eerst uitleg te geven en daarna pas tijd in te ruimen voor een samenvatting.
• Mindmaps, woordwebben en tekeningen zijn effectieve alternatieven voor tekstuele aantekeningen tijdens de les.
Formatief handelen en de Llearn podcast
• Formatief handelen betekent “vormend” en is een continu proces om het leerproces bij te sturen.
• Constructive alignment vereist een directe koppeling tussen leerdoelen, toetsing en leeractiviteiten.
• René Kneyber en Dominique Sluijsmans bespreken deze methodiek in de “Llearn podcast”.
• Voorkennis ophalen is essentieel om te bepalen of de klas klaar is voor de volgende stap.
• Informatie ophalen uit de klas gebeurt via wisbordjes, onderwijsleergesprekken en gerichte beurten.
• Formatief handelen dient om de docent te informeren over de benodigde vervolgacties in de les.
Feedbackstrategieën en de theorie (casus mede student)
• Feedback is pas effectief als de student de mogelijkheid krijgt om de informatie direct toe te passen.
• De theorie van Hattie en Timperley onderscheidt drie vragen: Waar ga ik heen? Hoe doe ik het nu? Wat is de volgende stap?
• Feedback op taakniveau is veiliger en minder emotioneel beladen dan feedback op persoonlijk niveau.
• Landingsplekken voor feedback zijn noodzakelijk om te voorkomen dat studenten informatie negeren na het behalen van een cijfer.
• Cijfers kunnen de groei remmen omdat studenten stoppen met inspanning zodra een voldoende is bereikt.
• Beeldcoaching wordt ingezet als instrument om objectieve feedback te geven op basis van video-opnames.
Groepsdynamiek en klassensamenstelling
• Het mixen van niveau 3 en niveau 4 studenten leidt tot grote verschillen in zelfstandigheid en motivatie.
• Bij Summa heeft naar schatting 75% van de studenten een specifieke zorgvraag.
• Oudere studenten (25-30 jaar) ervaren vaak frictie met jongere pubers in dezelfde BOL-klas.
• De AMN-test wordt tijdens de intake gebruikt om de begeleidingsbehoefte en numerieke/talige vaardigheden te meten.
• Heterogene groepen kunnen zwakkere studenten helpen, maar frustreren soms de snellere studenten.
• Investeren in groepsdynamiek aan het begin van het jaar is belangrijker dan de exacte verdeling van studenten.
Besluiten en actiepunten
• Luister naar de Llearn podcast over formatief handelen voor verdieping van de didactiek.
• Plaats links naar eigen websites in Canvas zodat feedback centraal geregistreerd wordt.
• Gebruik de AMN-testresultaten actiever bij het inschatten van de beginsituatie van nieuwe klassen.
• Implementeer snelle controlemiddelen zoals wisbordjes om de voortgang van de hele groep te monitoren.
• Plan een les over het geven en ontvangen van feedback om de emotionele impact bij studenten te verkleinen.
• Onderzoek per team of de huidige klassensamenstelling (mix niveau 3/4) nog werkbaar is voor de docenten.
Beeldend onderwijs
Een dialoog over de synergie tussen organisatie en beeldend onderwijs.
In deze korte podcast reflecteer ik samen met collega José op het project Tijdschrift en Bubbles. Waar José de organisatorische basis legde voor het tijdschrift en product restyling, heb ik vanuit mijn PDG-traject de visuele vertaalslag gemaakt door middel van fotografie en video.
In deze aflevering bespreken we:
- De meerwaarde van beeld: Hoe fotografie en video de tekstuele inhoud versterken en de boodschap toegankelijker maken voor de doelgroep.
- Samenwerking & Dynamiek: De wisselwerking tussen de organisatorische kaders van José en mijn creatieve/didactische invulling.
- PDG-Leeropbrengst: Een korte terugblik op mijn groei in het ontwerpen van multimediaal lesmateriaal en de impact daarvan op de leeromgeving.
